Kurmê darê ji darê ye

 

 

Terzî û yê dîn

 

Zilamê dîn, perçê qumaşê xwe ji kîs derxist û danî ber ê terzî û got: „Binêr birako, tuyê ji vî qumaşî ji min re çakêtekî çêke. Lê divê çakêtê min ne teng û ne fireh be, zendkên çakêt ne kin û ne dirêj bin, yaqa (berstuk) çakêt ne qalind û ne zirav be, bêrîkên wî ne biçûk ne jî mezin bin“ û her daxwazên xwe didomîne.

 

Yê terzî gelekî jê aciz bû û jê re got: „Bise, bise birako! Min hemi fêhm kir, lê te negot bê qulpokên çakêt bela çawa bin?“ Lê birako qet mitala nek, ezê qulpikên çakêt jî wek serê kî....ê xwe mezin çêkim baş e?“

 

Yê dîn piçekî ma ,lê vegerand û got: „Baş e, baş e, lê qulên qulpokan jî bela wek qu...ê dîya te fireh bin ha!“

 

Îcar hay ji xwe û dîn û terzîyan hebin gelî xwendevanan.

 

23.12.2009

 

 

 

Xwedêyo!

 

Li Kurdistana Surî, li herêma Cizîrê du devok hene. Alîyek Xerbî, alîyê din jî Aşîtî ne. Herdu alî qerfa davên hev û li ser hev pêkenokan dibêjin.

 

Dîsa li Kurdistana Sûrî, ji ber ku piranî hatina wan a aborî ji erdê ye, mesela mûsim û baranê pir mihîm e.

Îcar dibên yekî Aşîtî ji xwe re qundirak nû kirîye, qundira xwe dike lingê xwe û derdikeve der. Dibe danê êvarê, dibê ka ezê herim nav zevîyê xwe bê ka rewşa zadê min çawaye.

 

Digihije nav zevî, li zad dinere ku revşa zad gelek xerab e. Ji zû ve baran nehatiye, zadê wî li ber hişkbûnê ye. Gavekê naçe dibîne dibe sîqsîqa ewran û peşkê baranê tên.

 

Zilam li jor dinere û li qundira xwe dinere, nema zane wê çi bike. Hema destê xwe ber bi jor vedike û dibê:

- Ya xwedê yo! Ezê dua bikim û bêjim bela baran neyê wê zadê min hisk bibe, ez dua bikim û bêjim bela baran bê wê qundira min şil bibe û hemi bibe herî. Ez nema  zanim bê çi bikim! Ya xwedê yo! Hema tu ruhê min bistîne û min ji vî ezabî xelaske û hew.

 

De îcar heyran, weke yê Aşîtî li me hatîye, em nema zanin çi bikin!

 

Em bi kuştina heft eskeran kêfxwes bibin, em bi girtina DTP aciz bibin, ji bona 17 santiman derkevin kolanan canê xwe bidin, ka bêjin bê em çi xwelîyê li serê xwe bikin?

 

De yarebî!  Ji bo Kurdan çi bi xêr be tu wê bike û hew. Helbet ger xêr tê de mabe..

 

14.12.2009

 

 

 

Texmîna doktor 

 

Du doktor ji xwe re li sûkê digerin. Li pêşiya wan zilamek weke kulekan dimeşe. Meşa zilam bala herdu doktoran dikşîne. Dinęrin ku zilam xweşik nikare bimeşe, zilam weke ku kulek be, hêdî bi hêdî dimeşe.

 

Doktorek ji yê din re dibê: Ger ez bim û li gora zanebûna min, ev  zilam ji ber êşa piştê nikare xweşik bimeşe.

 

Doktorê din dibę: Na ger ez bim û li gora zanebûna min, ne ji piştê ye, ji êşa ling nikare xweşik bimeşe.

 

Doktorê din dibę: Ê ka were emê jê bipirsin bê ka êşa wî ji ku ye.

 

Digihijin zilam, silavê lê dikin û doktorek ję dipirse: Heyran em herdu doktor in, em dibînin ku tu xweşik nikari bimeşi, min got ez texmîn dikim ev nikarîbûna te ji ber êşa piştê ye, hevalê min got na ez texmîn dikim ji êşa ling e. Ka ji me re bêje bê texmîna kê ji me rast e.

 

Zilam ji textor re dibê: Heyra bi xwedê ev meşa min ne ji êşa pişt ę û ne jî ji ya ling e. Texmîna we jî weke ya min ne rast e.

 

Doktor li hev dinęrin û yek ji wana ji zilam dipirse: Ê heyran ka bêje bê texmîna te cibû?

 

Zilam dibê: Heyrana we, texmîna min jî min digot qey wê tenę fis be, min nizanîbû wê gû jî pê re derkeve.

 

( Çima tu nabê zilam bi xwe de gû kiriye û ji ber wê nikare bimeşe)

 

Îcar hûn jî hay ji xwe û tirr û fisan hebin gelî xwendevanan. Nebêjin fis bêdeng in haa, hew we dît derpî bi we da dagirtin ellawekîl…

 

20/10/09

 

 

 

    Fileh û tirr

 

Zilamê fileh di sevbêrkê de di navbera duduyê musliman de rûnistiye. Şevbêrk germ bûye, herkê (herkes) ji xwe re li ser tiştekî diaxive. Ji nişkê ve ji alîyê ku ê fileh rûniştîye dengê tirrekê bi deng tê, deng ji civatê dibile û hemu li alîyê wan dinêrin.

 

Ji fedya xwêdan bi ê fileh dikeve. Li vî alî, li wî alî dinere kes li xwe tap nake. Ê tenişta wî radibe û dibê:

-Mêja min li min çû, ka secadê ezê limêj kim  

Û rabû li mêj kir.

 

Wîna mêja xwe xelas kir, ê li tenişta wînî din jî got:

- Filankes, sicadê raneke ezê jî limêj kim

Û rabû wî jî limêj kir.

 

Ê fileh dît ku herdukê misliman bi mêjê xwe ji tirrê xelas kirin, (ger herdu limêj dikin tê mana ku bi destmêj in û tirr nekirine) û tirr ma di stuyê wî de, hema ê fileh rabû ser pîya û got:

 

-Wê sicadê ji erdê ranekin. Ya civatê hemu li min binêrin, bi navê xwedê niha li ser destê we ezê bibim misliman û ezê rabim limêj kim jî. Lê ez vê tirra bêîman di stuyê xwe de nahêlim, ihii!

 

Îcar birano, gellek Kurdên me tirrên bêîman dikin, lê dixin stuyê heval û hogirên xwe û mêrikan li xwe danaynin li tirrên xwe xwedî jî derkevin. Hem jî bi navê rêvebir, serok û rewşenbîrîyê wan tirrên qirase dikin ha.

 

Ya starrrrrr law, madem hûn bi qûna xwe nikarin barî li tirra xwe xwedî derkevin bavê min, wey!

 

01/10/09-

 

Dimsa Mêrdînê

Apê xelil digot: Dema berê em feqîr bûn, me êzing ji vir (gund) dibirin heta Mêrdînê jibona firotinê.Wê caxê tirimpêl tunebûn, me êzing bi keran dibirin. Rojekê min û hevalekî xwe me kerê xwe bar kirin û em çûn Mêrdînê, me li wir êzingên xwe firotin. Em daketin sûkê me ji xwe re pêvistîyên xwe kirîn û pistre em çûn firinekê, me heryekê çend nanê firnê jî ji xwe re kirîn.

 

Me bi hefsarê kerên xwe girt û em ji nav Mêrdînê derketin. Li dawîya xanîyan em sekinîn, me kerê xwe bi darekê ve girêdan û em li ber dîwarê xanîkî rûnistin. Me nanê xwe li ber xwe danî û em nanê xwe dixwin. Me dît deryê malê vebû, kecikek 10-12 salî derket ber derî û li me temaşe dikir.

 

Me dît kecik hat cem me û got: „Xalo, ez ji we re dimsê bînim hûnê bi nanê xwe re bixwin“.  Min û hevalê xwe me li hev nerî, me got erê weleh lawo tu bîne emê bixwin.

 

Kecik çû hundir û hat, zir tasek tije dims anî li ber me danî û got:

“ Keremkin bixwin!“

 

Ez û hevalê xwe ketin ser û me di binî de bang da.

 

Keçikê got:“ Xalo ka tasê, ezê dîsa ji we re dagrim“.

Tasek din anî, em ketin ser wê jî em dixwin. Hindik maye ku em wê jî xelaskin. Keçikê got: „Xalo bixwin, ezê dîsa ji we re dagrim“.

 

Hevalê min got: „Lawo tu wê dimsê  ji me re tîne, ma wê dîya te yan malîyên we bi te de nexeyidin?“

 

Keçikê got: „Na xalo bi min de naxeyidin. Ji xwe menê ev dims birjanda!“

 

Min got: „Çima?“

 

Keçikê got: „Xalo mişkek ketibû galonê dimsê û di navde miribû!“

 

Min got: „Çiiiii, mişk di navde miribû? Niha dimsa ku mişk di navde miribû te ji me re dianî?“

 

Hevalê min ji hêrsa hema rahişt tasê û li erdê xist.

 

Min dît kecikê xwe avêt tasê û got: „Bise xalo tasa me neşkîne, ew tasa kûçikê me ye. Em avê tê de didin kûçikê xwe!“

 

Me li hev nêrî û min got: „Çiii? Niha him dimsa go mişk di navde mirî û him jî di tasa kûçik de te daye me?“

 

 Hema me kerên xwe ji darê vekirin û bi revî revî me ji Mêrdînê bazda!

 

Îcar ger carekê rîya we bi Mêrdînê keve, hayê we ji we hebe qurban. Tucaran dimsê ji destê kesî negrin…

 

13.09.09

 

 

 

 

Kemal Bûrkay û Mûsa Anter jî kirin Tirk hayhoooo !

 

Gelî xwendevanan, gelo we bihistîye?

 

Li gora nûceyek di rojnama Tirk Hürîyetê de, xwedê negiravî cend Profesorên Tirk lêkolînek cêkirine. Li gora vê lêkolînê,eşîra ku siyasetmedar Kemal Burkay û eşîra Xalê Mûsa Anter şaxek ji Tirkmenanin û li gora vê lêkolînê dibêjin Kemal Burkay û Mûsa Enter jî Tirk in.

 

De îcar yabo, de were vî kerî bi vî kurtanî derbaske.

 

Heta niha me digot qey  dostên meyî Tirk tunene. De îcar ji xwe re lê binêrin, rehmetî xalê Mûsa weke yekî Tirk 74 sal jîyana xwe di ber mafê Kurdan de derbas kir û heta ji bo Kurda jî hate qetilkirin. Û dîsa Kemal Burkay jî weke yekî Tirk, ji bona mafê Kurda partî ava kir û jiyana xwe di kar û xebata Kurdayetî de di kocberîyê de derbas kir.

 

De ka bêjin babam, kî kare vî karî ji kêre bike ha? Kîjan yekî Kurd ji îro pêve bêjin Tirkên baş û dostên me tunene, ezê kirasê xwe biqetînim! Divê em ne ewqas nankor bin bavê min. Ma ji wiha bêtir karin çi ji Kurdan re bikin?

 

Werhasil,  îcar em nizanin wê Kek Kemal di derbarê vê nûçeyê de ci bêje. Li gora ku em wî nasdikin, wê ligora islûbê xweyî nermik bi ilmî û zanyarî vê lêkolîna wan profesoran, bike gilokek gû(haşayî we û wî) û wê di devên wan ke. Xalê Mûsa ji xwe çûye rehmetê nikare bersiva lêkolîna wan bide. Lê li gora ku em wî jî nas dikin, ger sax ba wê ji xwedîyê vê lêkolînê re tenê wiha bigota: „Ez di dîya derevçîya nim!“

 

Rojekê Rojnemavanek Elman ji xalê Musa pirsî:

 

-Tirk dibên Kurd tunene, ewana Tirkên çîyê ne, tu di derbarê wê de çi dibêji?

 

Xalê Mûsa got: Ger ez Tirk bama, minê şevekê xewnek bi Tirkî bidîta.

 

Bela gora te bihist be xalê delal….

 

31/08/09

 

 

 

Welatparêz

 

 Zilamek rêwî, digihije gundekî û lê dibe êvar. Li deryê malekê dixe, jinikek derî vedike

Zilam dibêje: „Êvara we bi xêr xwakê, ez xerîb im, hûn mêvana nahewînin?“

 

 

Jinik dibê: „Mêvan mêvanê xwedê ne, cawa em nahewînin, keremke derbasbe“.

 

Zilam derbasî hundir dibe rûdinê, jinik jê re qedir digre, xwarin û vexwarinê didiyê. Zilam bîhna xwe vedide, pistî gavekê ji jinikê dipirse: „Xwakê ka zilamê te kengî tê malê?“

 

Jinik dibê: „Zilamê min tune, ez tenê me“.

 

Zilam dibê: „Wê çaxê cênabe ez li cem te bimînim, ezê rabim herim malek din“.

 

Jinik dibê: „Çênabe tu here, ez û tu tenê ne, emê şevek xwes bihevre derbas bikin“.

 

Her jinik xwe nêzîkî wî dike, zilam xwe dûr dike, jinik dike nake zilam nêzîkî wê nabe û dibê xwakê ez însanek welatparêz im, cênabe em destdirêjayê bikin.

 

Jinik dibîne çare tune, cîhê wî datîne û dibê keremke welatparêzo razê.

 

Zilam radizê. Sibê radibe jinik jê re taştê çêdike û li hewşê jê re datîne. Zilam taştê dixwe, dibîne di hewşa jinikê de pênc şeş dîk û tenê mirîşkek wê heye. Ji jinikê dipirse: „Xwakê yên xelkê dîkek e û gelek mirîşk in, yê te çima gelek dîk in û tenê mirîşkek e?“

 

Jinik dibê: „Ma ez çawa bikim, ji bona mirîşka xwe  min çend dîk anîn lê mixabin hemi wek te welatparêz derketin“.

 

Îcar brê min, me bi vê welatparêzîya xwe malik li xwe xira kir ellawekîl.

 

Di 1071ê de me derîyên Kurdistanê ji Alparslanê Tirk re vekir, me go de em welatparêz û mirovhez in, xem nake. Me Kurdistan belaş da wan û ew kirin mîr û wezîrên ser serê xwe, me go de xem nake em welatparêz û bratîxwaz in. Me alîkarîya beton Misto kir û welat ji Yewnan û Rûman xelas kir, me go de em brayên hev in xem nake. Me bi salan da dû qûna çepên Tirk û em ji fikar û hizra Kurdistanî bi dûr ketin, me go xem nake em welatparêz û mirovperwer in.

 

 Û wan? Wan li himber vê qencîya me çi kir?

 

Bersiva vê pirsê jî hûn bidin babam, wîî!

 

25/08/09

 

 

Xalê Emîn û Fotbol

 

Tiştê ku hatiye serê Diyarbakirspor bela neyê serê gurê serê çiya. Ne lîztikvan û ne antrenor hemu jê revîyane û bûye wek denê vala. Berya cendakî heval û dostin li me geryan, ji me xwestin û rice kirin ku em antrenorekî Kurd ji bo Diyarbakirsporê pêde bikin. Me jî rica wan neşikenand û bi hemû derfet û imkanên xwe dest bi pêdekirina antrenorekî Kurd kir.

 

Me delêlî berdan nava kolanên gund û bajarên Kurdistanê. Ha li vir û ha li wir, bi şev û bi roj em li antrenorekî Kurd gerîyan.

 

Ez serê we neêşînim, dawîya dawî me saloxa yekî girt. Li gora saloxan, digotin ev kes di warê fotbolê de gelek zana, jîr û jêhatî ye. Ne Maradona û ne jî Kilinsmann nayên kaboka wî. Ev kes ji herêma Omerya ye û navê wî xalê Emîn e.

 

Lê mixabin ewqas tehb û keda ku me da hemu bi avê de çûn.  xalê Emîn ji zû ve rehmetî bûbû.

 

Xalê Emin dixwest ku teoriya fotbola klasîk biguherîne û sîstemek nuh ji fotbolê re deyne. Lê mixabin temenê wî têrê nekir.

 

Xalê Emîn qey rojekê ji gund dice bajêr. Ew û hevalekî xwe ji xwe re  li bajêr digerin, dibînin ku li meydanekê milet top buye û li tistekî dinerin. Ew jî meraq dikin û dibên ka hela werin bê ka ew hemu li çi dinêrin. Ew jî dikevin nav temasevanan û dibîne ku paznde bîst xort li meydanê dilîzin û gel jî li wan temase dike. Bala xwe dide wan ku paznde bist xort in, tenê gogek e û hemu bi dû wê gogê de baz didin. Tibabekî dinere lê tistekî ji lîstika wan fahm nake. Radibe ji xortekî tenista xwe dipirse:

 

-         Xorto ev ci dikin, cima hemi bi dû wê gogê de baz didin?

-          

Yê tenistê dibê:

-         Xalo ew bi fotbolê dilîzin.

 

Xalê Emîn: Îcar fetbal çiye law?

 

Xort: Bi goga lingan dilîzin xalo.

 

Xalê Emîn dibê: Başe ma cima tenê gogek e?

 

Xort dibê: Ev lîztik tenê bi gogekê tê lîztin xalo.

 

Xalê Emîn bi pîyê hevalê xwe digre û dibê:

 

- De were em herin lo, dev ji wan ehmeqa biqere. Di diya xwe kira weke kera ne, hemi bi dû gogekê de bazdidin. Heryekê bela ji xwe re gogekê bikire û pê bilîze, ma çi hemi bi du yekê ketine.

 

Hevalê wî jî dide dû û dibê: Bi xwedê xebera te ye.

 

Îcar weke me li jor gotibû, temenê xalê Emîn têrê nekir û çû rehmetê. Yan na dibe ku îro fotbol ne bi gogekê lê bi bîst û du gogan bihata lîztin

De rehma xwedê lê be û cihê wî bihist be.

 

Va me teorîya wî eşkere kir, înşalah pisporê fotbolê wê vê nezera wî ber bi cav bigrin.

 

09/07/09

 

 

 

Mesela Etar û Rojîn

 

Dema berê etar(çerçî) hebûn. Etara malê xwe li qantir an kerê xwe dikirin û  gund bi bigund digerîyan, malê xwe difrotin.

 

Rojekê yekî etar li gunda digere, digihije nêzîkî gundekî, rastî xortekî dibe. Silavê li xort dike, xort jî xêrhahatina wî dike, Etar li ser û binê xort dinêre, dibîne kincê li xort hemû rizyayî û qetiyayî ye. Di dilê xwe de dibê „xuyaye ji zûve etar nehatine vî gundî, balê wê malê min li vî gundî baş bê firotin“ û kêfa wî tê.

 

Xort jê dipirse: Xalo, tu çi difroşe, malê te çiye?

 

Etar dibê: Xwarzê barê min pertel e (kinc û ber). Xwarzê, ma ez herim gund gelo wê malê min bê firotin?

 

Xort dibê: Wehhhhh, çava nayê firotin xalo, ê min bixwe ji min re ne lazim e, lê tu here gund welehî wê malê te hemû bê firotin.

 

Hema Etar hêdîka serê kerê xwe digre, berê kerê dizîvirîne, pişta xwe dide gund û dimeşe.

 

Xort dibê: Xalo xalo, rîya gundê me ne di wira re ye.

 

Etar dibê: Ez narim gundê we xwarzê.

 

Xort dibê: Çima xalo?

 

Etar dibê: Ma ne çima xwarzê, ma ezê belasebeb herim çi? Kincên li te rizyayî, qetiyayî û hemû bûne terterîşî. Tu dibê ji min re ne lazim e, ma ji te re ne lazim be û ku tu nekire îcar wê ji kê re lazim be û wê kî bikire?

 

Îcar ev jî mesela Rojîna me ye.

 

Te di diya xalo kutayê, yên ji Kurdîtîyê fêde kirine, ne ew kesên li serê cîya, ne kesên di heps û îşkenca de, ne kesên ku mal, zarok û gundê xwe winda kirine; yê bi Kurdîtîyê meşûr bûne û bi mesela Kurdîtîyê nanê xwe dixwin tu û yên weke te ne. Ger Kurdîtî ji te re ne lazim be ma wê ji kê re wê lazim?

 

Lê ne sûcê te ye,  ger serokê me yê sererd û binerd, Kurdîtîyê ewqas bixîne, ger kesên berê serok, rêvebir, berpirsyar û qadirên rêxistinan bûn îro li mala xwe rûnin û ji Kurdayetîya xwe birevin, wê yên weke te jî helbet van gotinan bêjîn.

 

De hema tu bi xulama Ehmed Kurdî be û çi Kurdê ku ji Kurdîtîya xwe bireve bi qurbana Simeîlê dîn bin û hew……

 

23/06/09

 

 

 

 

Mesela mûlidê

 

Gelî xwendevanên Lotikxanê!

 

Weke ku hûn jî dibînin, ev cendake ku min ji we re pêkenok nenivîsîne. Ez zanim niha hûn dixwazin sebeba wê dizanibin. Heyaran sebeba wê ne ji min bû. Sebeb ji Midûrê me yê Lotikxanê bû!

 

Ez û wî li telê hev ketibûn. Mesela me li ser meaş bû. Min jê xwest ku hinekî li meaşê min zêde bike, wî jî digot: „Ji ber niha qirîza navnetewî heye, ez nikarim meaşê te zêde bikim“.  Aha ji bo wilo em li telê hev ketibûn ellawekîl.

 

Neyse, mala Obama ave, doh careserî ji General Motor re dîtin, bi wêna re mesela me jî hal kirin û ez jî dîsa li karê xwe vegerîyam û hûn ji min re sax….

 

Berya cendakî em li civatekê bûn. Di civatê de henek û kêf hebû. Pistî gavekê zilamek navser kete hundir, civat hemi em ji ber rabûn û gotin ahlan û sahlan xalê Ehmed!

 

Me xêrhatin tê de da, cîh jê re vekir, ew jî li cîhê xwe rûnist. Mervê tenista min bi dizî ji min re got: „Bêje xalê Ehmed bê ka mesela teyî mûlidê cawa bû“.

 

Gavek derbas bu, min got: Xalê Ehmed ev mesela mûlidê çawa bû?

 

Li min zivirî û got: Mesela mûlidê xwarzê?

 

Min got:Erê mesela mûlidê.

 

Got: Xwarzê, bavê min miribû.

Me got: Rehma xwedê lê be.

  

Got: Em berê gelekî feqîr bûn. Pistî mirina bavê min, me got emê jî weke xelkê mûlidekê li bavê xwe bidin. Bizinek me hebû, ez rabûm min bizin serjê kir, malîya hûr kir û avêtin ser êgir. Ez jî ketim nav gund û min gundî pê hisandin ku êvarê werin ser mûlidê.

 

Bû êvar, gundî hatin me xwarin danî û mele jî hatiye ku li ser bixwîne. Ez jî li tenista melê rûnistî me. Mele dest bi xwendinê kir û mûlid xwend. Ji ber ku bi Erebî bû, min bixwe tist jê fêhm nedikir. Mele xwendina bi Erebî xelas kir îcar bi Kurmancî destpêkir û got: „Yarebbî, ev mûlid li ser ruhê pêximber, eshabe, ewlîya, sêx û mişayi“" û her mele dirêj dike. Hema min bi destê wî girt û min got: „Seyda ez dexîlê te êdî bes e, bisekine. Mele sekinî, li min nerî û got xê re çi bû? Min got: „ Ya seyda, ez qurban! Me bizinka xwe ji devê zarokên xwe qut kir, me got emê li bavê xwe bidin ku xêrik ji bavê me re here. Te ewqas kes kirin sirikê bavê min, ku ev xêra vê mulidê ji hema re here, ka ji min re bêj bê wê îcar ci kîrê te bigihê bavê min ha!?

 

Îcar ev jî mesela me Kurda ye heyran.

 

Heger em di siyaset, bazirganî û hema di her lotikên jiyanê de xelkê bikin şirîkê xwe, wê çi kîrê we ji me re bimîne yabo?

02/06/09

 

 

 

 

Rawestandina şer û gundî

 

Xuyaye ji bona bêşekkirina PKK ê xebat û tevger hêdî hêdî xurt dibin.Van rojên pêşya me li ser vê mijarê pir axaftin, gengeşî û şirove wê bên kirin. Ev kesên ku bi vê meselê rabûne û xwe dane ber vî barî, Xwedê teba karê wan be. Birastî jî karekî pirr giran dane ser milên xwe. Ji ber ku ji bona bêşekkirinê kesên werin qanihkirin, ne tenê serok, reîs, paşe û generalên PKK ê ne, ji xeynî wan gelek kes û alîyên din jî hene ku divên bên qanihkirin. Evana jî gelek in.

 

Ji wana, ez dikarim yekî bi we bidim naskirin. Ev yek gundîkî me yî Omerî ye. Ez zanim niha hûn dibên çi elaqa bêçekkirina PKK û gundîyê Omerî bi hev heye? Na wilo nebêjin, ka ezê ji we re mesela wî binivîsînim û hûn dûra biryara xwe bidin.

 

Di destpêka salên 1990î de, PKK ê biryarek derxist ku her serê malê divê çekek wan hebe. Yê ku tunebe jî divê yekê bikire. Rebenê gundîyê me yî Omerî ne çeka wî û ne ji bo kirînê perê wî heye. Eman, zeman dike nake wîna dieciqînin dibê “divê tu bikire”.

 

Rebeno çêlekek wî heye, radibe çêleka xwe dibe bajêr difroşe û bi perê wê ji xwe re keleşkovekê dikire û tê datîne mal. Di navberê de demek derbas dibe, şevekê yê gundî tê oda gund şevbêrkê. Dibîne radyo pêxistîye û civatê hemi guhê xwe dane ser lê guhdar dikin. Zilam jî li cihekî rûdinê, rebeno bi Tirkî jî nizane, ji yê tenişta xwe dipirse:

 

-Xêre, dîsa cçi qewimîye lo?

 

Yê teniştê dibê:

 

- Li gora xebera, wê heval agirbesê bikin.

 

Zilam hinekî dimîne, di xwe difikire û tiştekî ji gotina yê tenişta xwe fêm nekir. Dibê:

 

- Kuro îca agirbes çîye?

 

Dibêjin agirbes, yanî wê heval şer bisekinînin.

 

Gundî hema ji cihê xwe radibe û bi dengekî bilind dibê:

 

- Hema bi telaq ez qebûl nakim!

 

Civat hemi bê deng dimînin û lê dinerin. Yek ji nav civatê dibê:

 

- Tu çi qebûl naki?

 

 Gundî dibê:

- Ez sekinandina şer qebûl nakim.

 

Çima law?

 

- Ma ne çima? Çêlekek min hebû zarokê min şîr û mastê wê dixwarin. We bi min da firotin û we got emê şer bikin. Îcar ku min çêlek firot û çek kirî, îcar niha hûn dibên wê şer bisekinînin. Berî ez çêlekê bifroşim bela şer bisekinandina wîî! Bi telaq piştî cçêleka zer, PKK bisekine jî ez nema disekinim û ez qebûl nakim, ihii!

 

Îcar gelî kesê ku bi vê meselê rabûne, heyrana çavê we, ger hat ser mesela bazarê, çêleka gundîyê me nî Omerî jî ji bîr nekin ha!  

 

20/03/09

 

 

Pêxwas

Zilamek gundî, ji bona hewcedaryên mala xwe bikire dice bajêr. Li bajêr çawa ji tirimpêlê dadikeve, deh gava naçe xortek bi pêrgî ve tê û dibê: “Wey ahlan, wey sehlan, ser sera û ser çava, wey tu bi xêrê hatî xalê Hesen!” û xwe davê destê wî û maçî dike.

 

Zilam di cihê xwe de dimîne sekinî, li xort dinêre wî nas nake. Zilam dibê: “Xêra xwedê li te be, lê lawo ez te nas nakim û ya din jî tu şaşî, ez ne xalê Hesen im”.

 

Xort dibê: “Çawa tu ne xalê Hesene xwedê jê razî, ma qey ez te nas nakim, tu destbirakê rehmetyê bavê min e. Belkî tu deh caran hatîye mala me, ma qey ez te jibîr dikim xalê Hesen!”

 

 Zilam her dibê ez ne xalê Hesen im, xort dibê belê tu xalê Hesen e. Dike nake xwe ji destê xort xelas nake.

 

Xort dibê: “Xalê Hesen, tu ji gund tê, ez zanim tu niha bircî ye. De ka were pêşî em herin xwarinxanê xwarinekê bixwin û dûra emê herin mala me. Wê malî jî bi hatina te kêfxwes bibin”.

 

Xort bi destê zilam digre û dibe hundirê xwarinxaneyek gelekî xwes, li ser masakê rûdinên û bang li xwaringer dike û dibê:”Heyran mêvanê min gelek bi qedr e, çi xwarina we ya xwes hebe ji me re bînin”.

 

Xwaringer xwarinê dikşîne, ser masa wan tije xwarin û vexwarin dike. Xort dibê: “De xalê Hesen kerem bike”.

 

Rebenê zilam di jîyana xwe de ewqas xwarin nedîtî ye. Herdu dikevin ser xwarinê heta ku zikê xwe dikin def. Xort radibe dibê:” Xalê Hesen, ezê herim destê xwe bişom û bêm, emê rabin herin malê”.

 

Xort dice, zilam jî bi darika ber diranê xwe pakij dike û li benda xort e. Hinekî dimîne xort nayê, gavek din diçe hîn jî xort nexuyaye, radibe bi dû de diçe destşokê li xort digere xort nabîne.

 

Ji yê xwaringer dipirse dibê:” Xwarzê, hevalê min çû destşokê û venegerya, te wî nedîtî ye?”

 

Xwaringer dibê heyra hevalê te berya nîvseetê di deryê din re derket û çû.

 

Zilam jî berê xwe dide derî ku derkeve here, xwaringer di pişt wî re bi cakêtê wî digre û dibê: “ Xalo tê here ku?”

 

Zilam dibê: “Ezê derkevim herim”.

 

Xwaringer dibê: “Heqê xwarinê bide û dûre here. Ma tu jî nede wê kî heqê xwarinê bide xalo?”

 

Zilam dibê: “ Heyra ez mêvanê xwarzê bûm, ma wî heq nedaye?”

 

 Xwaringer dibê: “Na bavo, dayîna çi?”

 

 Zilam dibîne ku tu çara wî tune, destê xwe davêje bêrîkê perê qutê xwe derdixe, him dihejmêre û him di ber xwe de bi behc dibê:

“Min got lawo ez ne xalê Hesen im digot belê tu xalê Hesen e, min got kuro ez ne xalê Hesen im, digot belê tu xalê Hesen e.  Aha bi vî serî, zêdî bîst caran min jê re got, binêr ez ne xalê Hesen im”. 

 

04/03/09

 

 

 

 

Mala te ava Ehmedê mala Sînan

Xwedê wekîlê min û we be, axaftina bi Kurdî ya Ehmedê me di meclîsa Tirkan de kir, weke ku meriv li Enqerê bombayek atomê biteqîne û deng veda.

 

Ji tesîra vê axaftinê meclîsa Tirka hilweşiya û kevir li ser kevir nema. Ev axaftin bû wek bahoz û icacok û li temamê Tirkî û Kurdistanê bela bû. Mejîyê Tirka tevlihev kir, weke ku vîrûsek têkeve nava kompyûterekê.

 

Mala te ava Ehmedê mala Sinan. Eva lotikek gelek baş û Kurdewarî bû. Em hêvîdarin ku hûn van lotikan berdewam bikin. Ger ku lotikên we Kurdewarî bin, wê hemû Kurdên dilsoz jî piştgirîyê bidin we. Weke TEVKURD û HAK-PAR ku bi daxuyanîyên xwe piştgiri dane we.

 

Em jî wek pêşmergeyên Lotikxanê, wê lotika we pîroz dikin cîgerim.

 

26/02/09

 

 

 

Herdu jî eynî gû ne

 

Min got her kekê me Bavê Ronahî dest bi pêkenoka li ser îsotên Ruhayîyan kirîye, yeke min jî heye ezê ji we re binivîsînim.

 

Dibên rojekê zilamekî Tirk li Ruha dice xwaringehekê, li ser maseyekê rûdinê û xwrarinê ji xwe re dixwaze. Yê xwaringer xwarina wî tîne datîne ber û diçe.

 

Zilam dest bi xwarinê dike, pistî gavekê bang xwaringer dike û dibê: “Garson, bana bir kaç bîber getirirmisin (Garson, tê çend îsotan ji min re bîne)”.

 

Xwaringer bang li hevalê xweyê hundir dike û dibê: “Ûla Mihê, beyefendiye birkaç îsot getir oxlim (Kuro Mihê, ka ji beg efendî re çend isotan bîne law)”.

 

Zilam hema radibe ser xwe û dibê: “Yok yok, ben îsot istemedim, bana bîber getir (Na na min îsot nexwestiye, ji min re bîber bîne)”.

 

 Hema ê xwaringer îsota ji dest Mihê digre û davêje ber zilam û dibê: “Ê de al yê lo, ikisi de ayni pox tir ( Ê de hi bixwe lo, herdû jî eynî gû ne)”.

 

11/02/09

 

 

Mala xwedê

 

Min di nivîsa berê de Ehmedûnê bi we dabû naskirin.Min gotibû xiberok, bêhnteng û xurifî bû.

 

Li gundê me bi navê Elikê Hilwa zilamek heye. Elî yekî pir henekcî ye, ez bawerim ku ew xwedî îmkan ba û xwendevan ba, wê hunermendekî bi nav û deng jê derketa.

 

Elîkê Hilwa rojekê serpêhatîya xwe û Ehmedûnê ji me re got.

 

Rojek havînê ye, dinya germ e. Elîkê Hilwa dibê “ ezê herim mizgefta gund di bin perwana wê de ji xwe re hinekî razêm, niha hundirê mizgeftê hênik e”.

 

Elî diçe dikeve hundir, dibîne ku Ehmedûnê û sofî Xelîl li tenişt hev, di bin perwanê de xwe dirêj kirine û ketine xew. Elî ji xwe re dibê “ka ezê asaqa di serê wan de bikim”. Ji bona ku wî nebînin, Elî xwe dike ber stûna hundir û darê di destê xwe de bi hêdîka di qûna  Ehmedûnê de radike. Ehmedûnê ji xew vediciniqe, li qûn rûdinê, li dora xwe dinere kesî nabîne. Tenê Sofî Xelîl e, ew jî di xew de ye.

 

Ehmedûnê hinekî disekine û dîsa serê xwe datîne. Elîkê Hilwajî hinekî dimîne, darê destê xwe di ber stûnê re dirêj dike û dîsa di qûna Ehmedûnê de radike.

 

Ehmedûnê hema radibe ser xwe, radihêje kopalê xwe û kopalekî di newqa Sofî Xelîl dixe û dibê: “Min di qebra hezar bavê te nîho, ev tu çi diki law?”

 

 Sofî Xelîl jî rabû ser xwe û ji Ehmedunê re got: “Ê di qebra bavê te ne ez im, ma min çi kirîye” û bi hev digrin.

 

Hema Elîkê Hilwa ji pişt stûnê derdikeve û dikeve nav wan, wan ji hev dike. Her yekî  dibe alîkî û berê xwe dide Ehmedûnê û dibê: “Hecî Ehmed, ma ne eybe ? Hûn herdu mezin in, tu hecî ye ew jî sofî ye. Hûn li hundirê camîyê ne, ma ne camî mala xwedê ye, ma meriv di mala xwedê de xeberan dide?”

 

Ehmedûnê li Elîkê Hilwa dinere û bi behc dibêje:”Êêhh de ji xwe re lê binêre, de bela di mala xwedê de yek di te ne, min dît ku te deng nekir û te xiber nedan!”

 

06/02/09

 

 

 

 

Ehmedûnê û Denîz Baykal

 

Li ser kanala televizyona TRT6, him di nav Kurdan de, him di nav Tirkan de pir gengeşî çêbûn. Hinekan baş dîtin, hinekan xerab dîtin, hinekan him baş him xerab dîtin. Herkesî li gora xwe şirove kir û raya xwe gotin.

 

Di nav van gengeşiyan de ya helî balkêş ya serokê CHPê Denîz Baykal bû. Ew li dijî vê kanalê derdiket û digot “çênabe perên heftê milyonî ji bo grûbekê bê xerckirin”.

 

Ev Denîz Baykal qaşo demokrat e, pêşverû ye û serokê partîyek çep e.

Îcar Deniz Baykal çiye ne çiye ez serê we naêşînim. Ezê ji we re mesela Ehmedûnê binivîsînim.

Li gundê me zilamek hebû navê wî Hecî Ehmed bû.Hecî Ehmed yextîyar bûbû û xurifî bû. Îcar navê wî bûbû Ehmedunê.

 

Xort u naşîyên gund hertim bela xwe lê dixistin û asaq di serê wî de dikirin. Ez dibêm kesek li ser rûyê dinyê nikarîbû û nizanîbu weke Ehmedûnê xeber bidana.

 

Rojekê dîsa xorta bela xwe lê da, ew jî derket ser banê xênî û dets bi xebera kir. Zilamek navser ji gund di wir re derbas dibû, dît ku Ehmedûnê çawa xebera dide.

 

Zilam banê kir û got: Xêre Hecî, çi bûye dîsa tu van xebera didi?

 

Ehmedunê: Ma çi bûye, ev dîya xwe nihayê zaroka bela xwe ji min venakin, kevra davên derî û camên min. Ma qey kes ji we şîretekê li van nake, bi wan de naxeyide?

 

Zilam:Belê weleh emê bi wan de bixeyidin û emê çavên wan jî derxin. Ma ev kîne, zarokên kêne ê ku bela xwe li te dixin?

 

Ehmedunê:Hema zarokên gund hemi ne.

 

Zilam: Yabo zarokên taxa Cirnebas li min, ji îro pêde ez nema dihêlim ku bela xwe li te xin (Cirnebas cîhek dervî gund e, ne mal lê hene û ne jî xanî, cihê gemara gund e).

 

Ehmedûnê hinekî ma sekinî, fêhm kir ku zilam jî henekê xwe pê dike.

 

Ehmedûnê got zilam:Ha wilo ha! Di gund de çend kesên din hebana, weke te di dîya xwe nîhana kesî nema îşê xwe ji min dianî.

 

Îcar heyra weke ku Ehmedûnê gotîye, di Tirkîyê de jî çend kesên wek Denîz Baykal hebûya wê mesela Kurda bi hêsanî çareser bibûya.

 

08/01/09

 

 

 

 

Ma ku hişê wî hebûya

 

Gundî hemi li dora wî civîyabûn.Wî jî li Erbanê dixist û digot:

Hê Elah hê

Selewat li nebî Muhemed

Hê Elah hê

Ji nivşêkê ve rabû ser xwe û li dora xwe zîz bû. Bi zîzbunê re, him li erbanê dixist û him qesîde digot.

Ji gundîyan yekî got:” Errreek!

Tu dibînî çawa li dora xwe zîz dibe, eynî wek perwanê ye lawo

Kuro ma ev ji hişê xwe de nakeve, qey hişê wî naçe?”

Gundîyê din: “Na loo naa, ma ku hiş û mejî di serê wî de hebûya qet weha dikir”.

 

03/01/09

 

 

Xalê Cemîl

 

Xalê Cemîl û pîreka xwe emrek dirêj bi hevre derbas kiribûn, bi hevre pîr û kal bûbûn jî, lê qet li hev nedikirin û gotinên wan tucara nediket firaxekê.

 

Xalê Cemîl kal bûbû ketibû livînê. Rojekê dîsa qey gotinên wana berbihev de diçin û dîsa pevdiçinin. Bêhna xalê Cemîl pir teng dibe û ji pîreka xwe gelek aciz dibe. Hema ban  lawê xwe dike û jê re dibê: “Bilez here ban melê bike bila bê vir”.

Lawik diçe ban melê dike, mele tê cem dibê xêre te şandîye dû min? 

 

Xalê Cemîl dibê ka hela were rûnê xêr e.

 

Mele li tenişta wî rûdinê, xalê Cemîl xwe dizîvirîne berê xwe dide melê û jê dipirse: “Mele, ev mesela li wê dinyayê û heftê horîyan çîye ka ji min re bêje”.

 

Mele dibê: “Erê raste, ew kesê li vê dinyayê emelê wî salih be û here bihiştê, heftê horî didinê”.

Xalê Cemîl dibê: “Başe mele min ew fêm kir, ka îca bêje li wê dinyê pîreka mero çi pê tê?” 

Mele dibê: “Pîreka meriv li wê dinyê dîsa pîreka mero ye û li ser serê heftê horîya ye”.

Xalê Cemîl dibê: “Niha wê ew li wê dinyê dîsa jina min be?”

Mele dibê erê wê dîsa jina te be.

 

Xalê Cemîl bi hêrs radibe ser xwe û dibê: “Bi sê telaqa ezê li ser destê te niha wêna berdim”.

Mele dibê: “Xalê Cemîl. bêhna xwe fireh bik, ka rûnê”.

Xalê Cemîl dibê: “Çi bêhna fireh û çi hal ya mele, ez dibêm xwezî ez bimrim go ez li vê dinyê jê xelas bim. îcar wê li wê dinyê dîsa bibe jina min. Berî ez bimrim ezê wê berdim xwe jê xelaskim go li wê dinyê em nema bibin tişkî hev”.

 

Îcar heyran, kî ji we ji jina xwe yan ji mêrê xwe aciz be, hûn jî berî mirinekê hevdu berdin go li wê dinyê dîsa hûn para hev nekevin

 

11/11/08-

 

Nivîsên berê

 

 

Xalê Musa

 

Mala xalê Mûsa li gund ji gundî û xerîba hertim tije bû. Ji civatê, ji henek û qerfa pir hez dikir. Wî û gundîya hertim qerf davêtin hevdû, ne ew ji qerfê gundîya aciz dibû û ne jî gundî ji ên wî.Him li Stilîlê, him jî li Zivingê erd û zevîyê wî hebun. Ji ber ku hatina wî hebû û rewşa wî a aborî başbû, gelek kes li mala wî bi nan û av dibûn.

 

Rojekê dema çinîna zad hatîye, xalê Mûsa xwe amade dike ku here ser bênderê. Li ser rê li benda tirimpêlê ye. Yekî gundî wî dibîne û jê re dibê:

- Xêre xalo tê heri ku?

Xalê Mûsa: Ezê herim Zivingê ser bênderê

Gundî dibê: Xalo binêr em îsal şirîk in ha!

Xalê Mûsa: Bela, em şirîk yabo, lê ne tenê ê bênderê, em şirîkê hemi tiştî ha!

Gundî:Hema bi telaq bela, jin tenê ne têde û em şirîkê hemi tiştî.

Xalê Musa: Ê lawo ma ji jinê pêve çî te heyi, ku ew jî ne têde bi îcar emê şirîkê çi bin?

 

Em dîsa te bi dil û can bi bîr tînin, bela gora te bihişt be.

25/09/08                           

 

 

 

Siyasetmedar Hesenê Deham

 

Wek me gotibû, Hesen ne tenê heywanparêz e, ew bi xwe di alîyê siyasetê de jî têgihiştîye. Lê mixabin bayê sîyaseta hinek Kurdên bakur sergêjayî bi wî re jî çêkiriye. Hesen dema bibîne ku çend kes li hev civîyane, hema te dît hat ba wan û ket nava axaftinê, çavê xwe digre û devê xwe vedike, ji sererd û binerd xeber dide. Îcar gava ku bayê siyasetê li serî dixe, te dît hilkişîya cîhekî bilind, berê xwe da qereqola gund û bi dengekî bilind dest bi propogandayê kir. Lê Hesen jî wek gelek siyasetmedarên meyî bakur, axaftina siyasî bi zimanê Tirkî dike.

 

 

Carna dibê: En bûyûk Mustafa Kemal paşa, atamiz Mustafa Kemal Ataturkun îlke ve înkîlaplarina bagli kalacagima yemin ederim.

 

Carek din dibê:Başkanimiz Abdullah Ocalan, yaşasin başkan Apo, Abdulah Ocalan hapisten çikacak Kurdistani kuracak.

 

Piştî gotinên xwe kir, dadikeve xwarê îcar te dit got: Kerê min nexweş ketiye, ezê wîna bibim Nisêbînê cem beytar. Ezê bêjim beytar amca benim eşek hastadir ona bir igne vur. Wê beytar amca derzîkê li kerê min xe,wê kerê min rehet bibe, ezê lê suwar bim û berê xwe bidim Zaxo. Ezê herim cem pêşmergan, ezê alayek Kurdistanê ji wan bistînim, ezê ala Kurdistanê bi serê kerê xwe vekim û herim cem Berzanî baba, û ezê jê re bêjim selam û eleykim Berzanî Baba.......Babamiz berzanî! 

 

Îcar gelî xwendevanên Lotikxanê, hun dibînin Hesen jî wek gelek pêşkêşên me xwe ji tu alîyan qut nake. Ne xwe ji dêrê dike û ne jî ji mizgeftê.

 

Lê hun dibên gelo ev nexweşî ji Hesen derbasî wana bûye yan ji wana derbasî Hesen bûye?

02/09/2008

 

 

 

Namzetê Kurdan Hesenê Deham.

 

 

Aha ji we re jibona Serokatîya Komela Heywanperêzên Cîhanê namzetê Kurd Hesenê Deham

 

Portra wî

 

Hesen li bakurê Kurdistanê li navçeya Mêrdîn li nehîya Stilîlê rûdinê.

Temenê wî 47 sal e.

Çavşîn û mû zer e,  weke Ewrûpîya ye.

Rû geş û xwînşêrîn e.

Tahsîla wî, dibistana helî bilind qedandî ye.

Mejîyê wî ji yê compiterekê bêtir kar dike (lê mixabin çend vîrusên nenaskirî ketine nav mejîyê wî)

Bê jin û bê zarok e.

Jîyana wî, zarokên wî heywan in. Li gund û der û dorê çiqas kûçik, pisîk û kerê bêxwedî hebin, wana dide hev, tîne malê, wana bi xwarin êm û av dike.

 

Her meh ji dewletê nêzîkî 800 milyon lîreyên Tirka digre.Çawa ku serê mehê tê meaşê xwe distîne, diçe wî perî hemî dide bi êm û xawrinê û hetanî bi goştê berxan û tîne malê dide wan.Heywanê ku nexweş bin wana dibe Nisêbînê cem beytar, ji wana re derzî û dermana dikire.

Çavên heywanan kul be melhem dike û bi destmalê girê dide.

Ji bona vexwarina wana weke pîreka galonê avê li ser milên xwe dike, ji kanîya gund avê tîne û serê wana dişo.

Êde yabo ka hûn bêjin, kesekî li Kurdistanê û herêmek wek Omerya ewqas heywanperêz be, ma ne layiqê serokatîyê ye?

 

Hîna marîfetên Hesen hene, bela ew jî bimînin ji bona nivîsek din. 

22/08/08-

 

 

 

 

 

 

 

 

 

               Doktor u Zilam

Zilamekî gundiyê me nexweş dikeve, lawê wî wîna dibe Mêrdînê ser doktor. Doktor wî kontrol dike derzî û dermana jê re dinivîsîne û jê re dibê: Binere apo, nexweşîya te xerabe, tê dermanê xwe rojê sê caran bixwe û tê rojê derzikê jî li xwe xe. Lê ya helî pêvist divê tu dest ji cixarê berdi,cixare dijminê te ye û ji îro pêve cixare li te qedexeye.

 

Zilam serê xwe dihejîne, radihijin dermanê xwe û vedigerin malê. Êvarê şîva xwe dixwin, piştî şîvê law dinêre ku bavê wî nexuyaye. Li bavê xwe digere, malî dibên wele niha derkete der. Law bi dûde derdikeve binya malan lê digere û lê dipirse. Yekî gundî dibê bavê te niha ber bi dehla we de çû. Law bi dû de diçe nav dehla xwe, dibîne ji nav çavên dara hejîrê çawa tixana çixarê bilind dibe.

 

Law bi hêdîka diçe ber darê, şaxê darê dide alî, dibîne ku cixarek ji eva qalind weke lingê pisîka di nav tilyê bawê wî de ye û çawa hilma lê dixe. Law dibê: Ev çiye yabo, ma doktor ji te re negot divê tu nekşîni, ma tu duxwazi bimri?.

 

Zilam dibê: De here lo, ez li vêde me û doxtor li Mêrdînê ye, heger tu jê re nebêji wê ew ji ku zanibi ku ez cixarê dikşînim!     

 

 

21/08/08

 

 

 

Zilam û Mele

 

Zilam li çolê li ber pezê xwe ye, dibîne ku pîreka wî bi bêhnçikandî bi berre di lezine.Zilam jî bi pêrgîve dice û jê re dibê: „Hirmet ci bûye xêre?“ Pîrek dibê: „Ma çi xêre, bi xwedê bavê te ketiye ber xetera mirinê, ya tu bigihê ser ya tu negihl, zû bilez xwe bighîne malê“. Zilam hema pezê xwe li cî dihêle û ew û jinik bazdidin malê. Mêrik digihê malê dibîne ku birastî bavê wî li ber mirinê ye. Dibêje jinikê:“Bilez here ban melê bike bela bê yasîna lê bixwine“. Jinik dice ban melê dike, wî tîne malê.

 

Mele hema li ber serê bavê wî rûdinê û dest bi yasinên xwe dike û li ser bawê wî dixwîne. Qederek derbas dibe pezê zilam tê bîra wî ku li çolê maye. Hema radibe ser xwe û ji melê re dibê: „Seyda, pezê min li çolê ye divê ez herim bînim malê, lê ez ketime dexîlê te û xwedê bavê min emanetî te, tu nehêle bimre heta ez vegerim, tu zorî bid yasîna ezê niha bêm“.

 

 Zilam diçe pezê xwe tîne digihê hundir dibîne ku jina wî digrî. Zilam dibê: „Çibû qey bavê min mir?“ Mele dibê:“ Erê wele mir, bela serê te sax be“. Zilam hema xwe davêje stuyê melê uû dibê: „Min di qebra bavê te kiro, min ji te re negot heta ez vegerim tu nehêle bimre, qey te yasîn xweşik nexwendin ji loma bavê min mir“.

 

Pîreka wi hema pêve radibe û dibê: „Mêrko ne sûcê rebenê melê ye, rebeno ci jê hat kir. Bi xwedê ji gava ku tu çûye heta ku mir, çawa devê kûçkê me ketiye hev devê rebenê melê neketiye hev, ma wê rebeno hîn ci bikira, wîî!“

 

10/08/08

 

Sê şebeş (zebeş)

 

Zilamek rêwî di ber çemekî re derbas dibe dibîne ku xortek hilkişiyaye ser tehtekê bilind û dixwazi ji wira xwe bavêje avê. Zilam bilez ber bi xort ve dice û dibê: Xorto xorto, bise tê çi biki lawo! Tu xwe bavêji tê bimri kuro! Xort dibê: Nêzîkî min nebe, ji xwe ez jî dixwazim xwe bikujim.

 

Zilam dibê: Xêre lawo, çima tu dixwazi xwe bikuji? Xort dibê: Ma ne çima, hema ez bi kêr tiştekî nayêm û piçek mejî jî di serê min de tune. Ez yekî gelek bê hiş û bêaqilim.

 

Zilam dibêje: Deka bisekine bêhna xwe fireh bike, ka bê derdê te çiye belki ez karim çareserîkê pêde bikim.

 

Xort dibê: Xalo, şevê din di şevbêrka gund de gundiyan şert û tiştonek davêtin ber hev. Hetanî dawiya şevbêrkê çend şert û tiştonekên ku avêtin ber min min di yekê re jî dernexist û ji bo wêna ez gelekî li ber xwe ketim, ez rezîl buûm. Min jî got a baş ez xwe bikujim û ji xwe re xelas bim.

 

Zilam dibê: Niha ji bo ku te di tiştonekekê re dernexistiye tê xwe bikuji? De ka raweste ezê niha tiştonekekê bavêjim ber te, tê têre derxi û dûre nema hewceye tu xwe bikuji.

 

Zilam dibê: Binêr xorto tiştekî min heye fêkiyeke, gurovere, qaşilê wê keske, ku meriv dişkîne hundirê wê sore û bi dendike, bi av û şêrîne, ev tiştê min çiye?

 

Xort difikire, difikire, berê xwe dide avê û dibê: A baş ez xwe bikujim.

Zilam dibê: Bise xorto, bersiva wê şebeşe lawo, ezê yeke hêsantir bavêm ber te. Vê carê du heb tiştên min hene, her du jî guroverin, qaşilên wan keskin, ku meriv wan dişkîne hundirê wan sor û bi dendike, bi av û şêrîne, ev tiştên min çine?

 

Xort difikire, difikire û dîsa berê xwe dide avê û dibê: Xalo, ma min ji te re negot mejî di serê min de tune, ez di tiştekî re dernaxim. Ka dest ji min berd, a baş ez xwe bavêjim.

 

Zilam dibê: Bise lawo hey mal xerab, bersiva wê ji du şebeş bûn lawo. Îcar ezê vê carê yeke gelek hêsan bavêm ber te. Tistekî min heye heywaneke, çar lingên wî hene, guhê wi dirêje, gava meriv lê suwar dibe meriv dibê ço, ço, ka ev çiye?

 

Xort bi kêf dibê: Bise xalo min tê derxist, vê carê sê çebeçşin.

 

Zilam lê dinere û dibê: Ez ji te re tişteki bêjim, bi xwedê birastî jî hebûna te li ser ruyê vê erdê zêdeye!

 

Xort û Rezvan

Xortek di ber rezekî re derbas dibe, dibîne bê çi tirî di mêwa de heye. Kezeba wî li ser tirî dişewite, li vî alî li wî alî, li der û dora xwe dinere kesî nabîne. Hema bi dizî hildikşe ser benê, xwe davê nav rez û dikeve bin mêwê ku tirî biçine. Dema xwe davêje nav rez xwediyê rez wîna dibîne.Xwedi dibê lo lo lo dike qêrîn û bi xibera ber bi xort ve bazdide.Xort nema fersendê dibîne ku bazde hema di cihê xwe de sekinî dimîne.

Xwedî digihê cem û dibê: Hey kurê nizanim çi, tu ji xwe û bavê xwe fedî naki tu dikevi dizya rezê min haa? Xort dibê: Bi xwedê xalo ez nehatime diziya tirî. Xwedî dibê: Kuro ma ne min te dît tu ket bin mêwê lawo!  Xort dibê: Erê ez ketim bin mêwê, lê min di talda mêwê de gû kir. Xwedî dibê: Ka were bê te li ku gu kiriye şanî min bide.

Xort wi digerine vî ali li wî ali, rêxa kerê dibîne û dibê: Aha vaye gûyê min, min li vir gû kir. Xwediyê rez hin hêrstir dibe û dibê: Kuro hey segbav, ma bi ser hala de tu dixwazi henekê xwe bi min biki! Ev ne gû ye rêxe lawo rêx! Xort dibê: Xwedê ji te razî, ma ji birbir û xeberên te te hişt ku ez wek insana gû bikim!   

 

Rêxa CHP ê

Geli xwendevanan. gelo li gora dîtina we, ev rêxa CHP ê tê ci wateyê? Hûn bawer dikin ku CHP bi vê rêxê dixwaze rewsa zarokên Kurd bide xuyakirin? Ez bi xwe bawer nakim. Li gora dîtina min dibên "Kurdino, em ne maf, ne azadî, ne welat û ne tiştekî binêrin. em vê rêxê jî nadin we". Wateya vê tenê eve.

Îcar gundê me Stililê gundekî avî ye. Li gund hemi cûreyên şînkayî û fêkî çêdibin. Dema berê gundiyan bazirganiya fêkî û şînkayiyê dikirin. Wê demê fêkî û şînkayiya xwe dibirin alyê beryê didan bi zad (genim, ceh, nîsk).

Qey rojekê xalê Xelîl jî barek pîvaz li kerê xwe dike û dibe gundekî beryê ku bifroşe. Barê xwe li ser bêndera gund datîne û bang dike dibê „Haa werin pivazaaaaa!“ Gundî ji malên xwe derdikevin tên ji xwe re pîvaza dikirin. Piştî demakê jinek gundî ku pîvaz kirîne dîsa pîvaza li xalê Xelîl vedigerine û dibê „Yabo ev çi pîvazin te anîne? Min pîvazê te navên, pivazê te wek agir no ne“. Xalê Xelîl li jinkê dinere û li pîvaza dinere dibîne îşê wi xerabe, dibê „Diya minê, were ezê şîretekê li te bikim. Heger pîvazê min no bin, tu jî here Nisêbînê kîlok liqûm ji xwe re bikire û her ku te pîvazek xwar liqûmekê jî bi dûde bixwe, wê devê te şêrin bibe û hew!“

Îcar gelî lotikvanên CHP, bi telaq hûn jî nikarin bi rêxê dîsa me Kurda bixapînin. Rajin rêxa xwe têxin sêniyekê û bixwin! Ger rêxa sewalê Kurdistanê hişk be hinek av bera ser bidin wê nerm bibe û bibe pelûl. Lê şîreta xalê Xelîl bela di serê we de be, bi dû xwarina rêxê liqûmekê ji bîr nekin haaaa!    

 

Heqê diya min

 

Kuro li ser bextê Sofî Brahim be, sofî dibê Kurdekî menî binxetî diya wi nexweşe dibe Şamê ser textor.Dema digihên Şamê, êvarî,ji xwe re li hotelekê erzan digerin ku wê şevê lê razên..Piştî qederekê digerin ji xwe re hotelekê erzan ku seva wê bi 200 wereqî ye peyda dikin.Wê şevê lê radizin. Serê sibehê zû radibin dadikevin binî ku perê xwe bidin û herin. 200 wereqê xwe derdixe dide xwedî yê hotelê, xwedi dibê: Na ne 200, tu yê 350 wereqi bide. Kurdê me dibê: Heyran ma ne em bi 200î li hev hatibun ma çima 350?

Xwedi dibê: Erê 200 ji bona razanê bû, lê ji xeynî wê 50 ji bona serşokê.  

Kurdê me: Heyran me xwe neşûştiye bavo!

Xwedî: We xwe bişûşta bavê min!

Xwedî:50 jî ji bona taştê

Kurdê me:Heyra me taştê jî nexwariye bavo!

Xwedî: We bixwara bavê min, ma kê nehiştibû!

Xwedî: 50 yê din jî ji bona Televizyonê.

Kurdê me: Televizyob? Heyra me li Tv temaşe nekiriye wey!

Xwedî: We temaşe bikira, ma kê bi destê we girtibû!

Kurdê me ji behcê xudan di aniyê û hêsir jî di çavan re  dide der û dibêje:

Başe xeyo, yê min ji 400 wereqê min di stuyê te de ye, balê li gora vî hesabî 350 jê çû, hîna 50 wereqê min li cem te dimîne.

Xwedî dimîne behitî û dibê: 400 wereqê çi ibnî (layê min)?

Kurdê me: 400 wereqê heqê diya min ku şevê din tu pêre raza ibnî!

Xwedi ji ser kursi radibe u dibê: Kuro ibnî, ez kengî bi diya te re razame?

 

Kurdê me xwe qet aciz nake û dibê:

Tu razaya ibnî, ma kê destê te girtibû? Ellahwekîl ger tu 50 wereqê min nedi, ezê kesê vê hotêlê hemiya bi te bihisînim îcar tu zani!

Xwedî dibîne rewş xerab e, 50 wereqî didêyê û dibê:

De here bela te li te keve.

 

Xwedê bikim zewaca HAK-PAR û KADEP nebe wek zewaca lawkê feqîr

 01/02/08-

 Berî demekê me bihist ku HAK-PAR û KADEK biryara yekîtiyê wergirtine. Birasti em bi vê nûçeyê kêfxweş bûn. Lê di heman rojê de Serdarkê me yê Lotikxanê di nûçeya xwe de ew di cî de kirin bûk û zava. Kuro lawo Serdarko, malxerab, min te nasnekira minê bigota qey tu ne Kurdi an ne Kurdistanî ye. Ma tu adet û kultirê me nasnake lawo?

Li Kurdistanê ji bo meriv bibe bûk an zava, pêvajoyek pir dirêj, kar û xebatek pir dijwar jê re divê. Ev pêvajo bi vî awayî tê kirin: Pêşî xort û keç hevdu dibînin, (li hin cihan hevdu nabînin), dûra malbata lêwik qasidekî dişîne mala keçkê û meselê bi wan dide xuyakirin. Ger ra lê dîtin, yanî pejirandin îcar xwazgînî diçin sercila bavê keçkê û wê dixwazin. Law û keç dibin xwestiyê hev, di xwestinê de bazara qelen û rehelê tê kirin, piştî wê şêraniyê wedixwin û gustîlka dikin destê wan. Îcar law û keç dibin destgirtîyên hev.

Ma ew nokên şekir nayên bîra te lawo?

Piştre şîv heye Malbata lêw şîvekê çêdike, der û dora nasan wexwandinî ser şîvê dikin, di şîvê de alîkariya maddî tê kirin. Ew jî qediya piştre qeyd û rehel heye. Bûk û zavê dibin bajêr, rehelê dikirin. Îcar berî aninê bi şewekê jî hine heye. Di wê êvarê de hinê li serê bûkê û li destê zavê tê kirin. Û adinî rojê xêlî bi lîlan û sitran an def zirne, yan bi kemancê yê weke Bahremê me yê Nisêbinê diçin bûkê tînin mala zavê.

Ji anîna bûkê re jî GUHESTIN tê gotin. Bi dawet û dîlan bûk û zava digihên miradê xwe. Îcar di vê pêvajoyê de ya zehmet û dijwar ev e ger malbata zavê feqîr be û diravê wan bona qelen û rihelê tunebe. Wê çaxê zave mecbûr dimîne bona xebatê berê xwe bide welatê xerîb û xurbetê û bi mehan, carna bi salan bimîne û bixebite heta qelenê xwe berhev bike, Wê çaxê zewaca wana jî bi salan dikeve.

Îcar heyran, em nizanin HAK-PAR û KADEP xwestiyên hev in, destgirtiyên hev in an jî bi rastî jî bûne bûk û zave! Lê tiştê ku em jê ditirsin û dibên xwedê neke, ku zewaca wan wek ya lawkê feqîr û hejar be û bi salan nekeve.

De aqubeta wan li serê yên din jî be rebbî!

 

Yek ji me, yek ji wan

12/01/08-Xuyaye banga me yî berya çendakî bandora xwe li PKK ê kiriye.Binêrin hevalan stratejiya serê xwe guhertiye. Îcar ne bitenê li çiya lê niha şer daxistine nava bajaran jî! Şerê li nav bajaran li amedê, li paytextê Kurdan destpêkir û înselleh di demeke nêzik de wê  bigihê heta Enqera paytextê Tirkan. Îcar bi vê bûyerê ve girêdayî, pêkenokek li ser Mihelmîyan heye.

Li herêma Mêrdinê kêm netewak heye ji wan re dibên MIHELMÎ. Bi xwe ew Ereb in û bi Erebî diaxivin, lê çima ji wan re Mihelmî tê gotin ez jî nizanim (Hinek dîroknas dibêjin ku ew Kurd in û di dema êrîşên Omer Ibin Xetab de asîmîle bûne. Hin ek jî wan wek Suryanîyên asîmîlebûyî binav dikin).

Li ser bextê yê ku gotiye be. Dibên qey havînekê li gundekî Mihelmiyan mêş li wan derbûne, dikin û nakin xwe ji mêşa xelas nakin.Rojekê rihspiyê gund tev li melê xwe li hev dicivin da ku çarekê ji mêşan re bibînin. Di civinê de li himber mêşan biryara şer derdikeve.Çend rojan li gund ji heft salî heta heftê salî, ji xeynî kujtina mêşan pêve tu karî nakin heta ku hinekî mêşên xwe kêm dikin.Dibên rojekê malbatek ji gund li hewşa xwe rûniştine, birayek bi dengek hêdî bang birayê dinê dike û bi tiliya xwe mêşa li ser aniya xwe nîşanî birayê xwe dike. Birayê din lê meyze dike ku mêş li ser aniya birê wî daniye. Dibê: “Bira xwe qet neleqîne” û hema bi dizî radihije tivinga xwe,nîşana mêşê digre û lingê tivingê dikşîne. Têqînî bi tivingê dikeve, serê birayê xwe ji hev belawela dike. Diya wî dike hewar û li xwe dixe dibê: “Malxerab, te filankes kujt”. Bira qet xwe aciz nake û dibê: “Tişt nabe dayê, yek ji me û yek ji wan hat kujtin, yek bi yekê”.

Îcar di teqandina li paytext Amedê de şeş kujti ji me u yê din ji wan, şêst û heft birîndar ji me yê din jî ji wan. Helbet ger ji wana hebin? Û ger tunebin jî mitala mekin, vê carê ev çalakî ne bi hosteyî çêbû. Xwedê bê erê carek din wê ji wan jî kujtî yan birîndar hebin. 

 

Qado û Mirîşk

Yekî gundiyê me heye navê wi Qado ye. Qado him bi cavekî ye û him jî gava diaxive zimanê wî dialiqe. Rojekê Qado birçî û westyayî ji kar tê male, dinere ku deryê wan girtiye û kes li derdora malê ji nexuyaye. Li deri dixebite deri venabe. Derdikeve pêsya derî û dixwazi bang bike bê ka pîreka wî li ku ye, navê pîreka wî jî Fetûma ye. Dema Qado bang li pîreka xwe dike go bêje Fetûma, zimanê wi dialiqe û dibê Fe du du dûu du du ma!  Carekê diduyan Qado weha dinêre ku derdora wî tije mirîşk bûne û di nav mirîşkan de Elokek jî heye. Hema Qado bi hêrs radihêje kevirekî, davêje Elokê û ji Elokê re dibê: Hela hatina mirîşkan me fahm kir, lê min di te nîhê, a te çiye ku tu hatiye hêê!

Têbinî:Li herêma me du du du du du bangkirina  mirîşka ye

Bêr û agir

Geli xwendevanên Lotikxanê,  xwedê wekilê min û we be, di vê demê de ne dilê meriv dixwaze û ne destê meriv lê digere ku pêkenokan binivîse.Lê heyran dîsa ji sistbûn ji me re nabe. Her kesek divê karê xwe baş bike.

   Ger şervan be, şerê xwe, ger siyasetmedar be, siyaseta xwe em ji wek Lotikxanê divê em lotik, henek û pêkenokên xwe xurttir bikin. 

   Dibên agir bi yekî ketibû û ew anîbûn nexwesxanê. Li nexwesxanê doxtor tê ser lê dinere ku ci bibîne! Ji bili cihê şewatê, laşê mêrik hemi xwîn û birîn in. Doxtor jê dipirse dibê:“ Kuro lawo ev cihê şewitî min fahm kir ji sewata agir in, lê min fahm nekir ev çima laşê te hemi bûye xwin û birîn?“.

   Zilam bersivê dide doxtor û dibê: „Xwedê ji te û wan re razî be doxtor, mala wan ava be, dema agir bi min ket pismamên min Hemzo û Ebaso hema zûka bi

min ve gihan û agirê min bi bêra vemirandin Ev birîn û xwîn ji ber wê nin“.

Dikandar

Xwediyê dikanê sagirtê xwe fêr dike ka cava wê bi miştiriya re bide û 

bistine an çawa malê xwe bazar bike ku baştir firotinê biki. Dibêji şagirt: 

„Binêr lawo, divê tu geleki jîr be. Gava ku miştirî hat hundirê dikanê, divê ew 

mişterî bê kirîn ji hundirê dikanê dernekeve, ileh tisteki bikire. Dema 

misteri  tistek xwest ger ew tişt li dukanê tunebe jî divê tu nebêje ew tist 

tune. Mesele gava savar xwest û ku savar tunebe tu yê bêji savar xelasbûye 

lê birinca meyî gelek baş heye.Te fahm kir?“ Şagirt dibêji min fahm kir. 

Şagirt dest bi kar dike. Demek têre derbas dibe rojekê mişetriyek jin tê 

dikanê, li hundirê dikanê digere tiştê lê digere qey nabine. Bang şagirt 

dike dibê „lawo qey kaxizê tuwalêtê tunene?“ Şagirt dibê „Na xaltikê li qisûrê 

menere, kaxizê tuwaletê tuneye, lê camkaxez (zimpara) heye!“